LZMK

Filmska enciklopedija

TONSTUDIO Filmska traka traži dalje ...

TONSTUDIO, također tonski studio ili tonatelje (SSSR), u širem smislu skup posebno izgrađenih i opremljenih prostora namijenjenih snimanju zvuka za film; u užem smislu samo jedan prostor (dvorana) u kojem se proizvodi zvuk pred mikrofonima. Ima ih više vrsta: najveći (tzv. tonhale) za snimanje i sinkronizaciju simfonijskih orkestara i pjevačkih zborova, zatim za zab. i jazz-glazbu, te za komornu glazbu i soliste. Osim ovih, postoje i tonstudiji manjih dimenzija, zapremine do 1000 m3, univerzalne namjene za snimanje govora, elektronske glazbe, → zvučnih efekata, tonsku animaciju i sl. Uz prostor tonstudija najčešće se nalaze prateće prostorije među kojima su spremišta opreme studija za → akustičke paravane, tonske kabine, stalke za mikrofone, kontrolne zvučnike i muz. instrumente, te rekviziteka. T. je neposredno vezan za → tonrežiju, prostoriju iz koje se upravlja snimanjem tona i u kojoj se nalazi → tonmikspult, na koji su spojeni mikrofoni studija. U kompletu tonstudija nalaze se još prostori specijalne namjene: prostorije za film. projektore i premotavanje film. vrpce, studiji za → sinkronizaciju, ječna i tiha komora, fonoteka, prostorije s uređajima za snimanje, reprodukciju, sinkrono presnimavanje i montažu tona, studiji za slušnu kontrolu tona po fazama i završnu kontrolu, te prostorije teh. servisa. U tonstudijima za ozvučenje film. slike i sinkrono snimanje tona nalaze se ekrani za sinkronu projekciju film. slike s mogućnošću njenog ponavljanja po odsječcima.

Za sve prostore tonstudija postoje određeni i normirani građevinski i arhitektonski uvjeti s posebnim akustičkim zahtjevima, među koje spadaju dopuštene maksimalne razine buke i vibracija (→ decibel) te određena → reverberacija po vrstama studija. Veći ton. studiji mogu imati i promjenljive akustičke uvjete koji se postižu pomičnim → akustičkim konstrukcijama na stropu i zidovima (→ studio, filmski).

Jedan od uzornih i najsuvremenijih tonstudija svog vremena, sa svim pratećim objektima i čuvenom tonhalom, jest tonstudio Jadran-filma u Zagrebu, izgrađen 1956, prvi te vrste u SFRJ, čiji je projektant Albert Pregernik.

Z. Šc.


Citiranje:
TONSTUDIO. Filmska enciklopedija, mrežno izdanje. Leksikografski zavod Miroslav Krleža, 2019. Pristupljeno 28.6.2022. <http://filmska.lzmk.hr/Natuknica.aspx?ID=5230>.

kratice i simboli